Fotowoltaika na dachu: sprzedaż 50% nadwyżki energii zmienia gre

Nowe przepisy pozwalają sprzedawać do 50% nadwyżki energii elektrycznej z instalacji fotowoltaicznych zainstalowanych na dachach, co stanowi znaczną zmianę dla właścicieli domów i małych firm zainteresowanych inwestycją w energię odnawialną.

Dekret 243/2026/ND-CP, który oficjalnie wszedł w życie, zmienia zasady obrotu energią ze źródeł odnawialnych. Kluczową zmianą jest podniesienie limitu sprzedaży nadwyżek energii z poprzednich 20% do maksymalnie 50%. To rozporządzenie ułatwia gospodarstwom domowym, organizacjom i firmom inwestowanie w dachowe systemy fotowoltaiczne, przyczyniając się do zwiększenia efektywności ekonomicznej i skrócenia okresu zwrotu z inwestycji.

Jak działa nowy mechanizm sprzedaży energii?

Systemy fotowoltaiczne montowane na dachach produkują i zużywają własną energię elektryczną. Dotychczas właściciele mogli sprzedawać tylko 20% nadwyżki — reszta była tracona lub musiała być magazynowana. Od teraz limit wzrósł do 50%, a w okresie przejściowym do końca 2030 roku strony mogą uzgadniać sprzedaż przekraczającą 50%, jeśli sieć w obszarze przyłączenia zapewnia bezpieczny odbiór i eksploatację.

Cena zakupu energii ustalana jest na podstawie mechanizmów rynkowych. Konkretnie, cenę oblicza się na podstawie średniej ceny rynkowej energii elektrycznej z roku poprzedniego, ogłaszanej przez operatora rynku energii elektrycznej. Jednak aby uniknąć niekorzystnych wahań, jeśli cena ta jest wyższa od ceny maksymalnej dla naziemnej instalacji fotowoltaicznej, cena zakupu będzie naliczana według odpowiedniej ceny maksymalnej.

Wyjątki dla obszarów bez dostępu do krajowej sieci

W określonych obszarach, takich jak regiony górskie, obszary przygraniczne i wyspy, które nie mają jeszcze dostępu do krajowej sieci energetycznej, cała nadwyżka energii elektrycznej z dachowych systemów fotowoltaicznych może być sprzedawana do sieci bez żadnych ograniczeń procentowych. Płatność jest dokonywana na podstawie rzeczywistych odczytów liczników. Po podłączeniu tych obszarów do krajowej sieci energetycznej mechanizm kupna i sprzedaży powróci do ogólnych przepisów.

Kto może sprzedawać energię z fotowoltaiki?

Rozporządzenie doprecyzowuje warunki uczestnictwa w sprzedaży energii elektrycznej. Organizacje i osoby fizyczne, które chcą sprzedawać nadwyżki energii elektrycznej, muszą ubiegać się o koncesję na sprzedaż energii elektrycznej — z wyjątkiem przypadków zwolnionych z tego obowiązku.

Zakres podmiotów uprawnionych do sprzedaży energii elektrycznej został rozszerzony o:

• gospodarstwa domowe z domami jednorodzinnymi,
• urzędy państwowe,
• przyłącza do sieci niskiego napięcia.

To oznacza, że większość właścicieli domów z instalacją fotowoltaiczną na dachu nie musi przechodzić przez skomplikowaną procedurę uzyskania koncesji handlowej. Vietnam Electricity Corporation (EVN) jest odpowiedzialna za zakup nadwyżek energii elektrycznej od uprawnionych podmiotów, po cenie ustalonej zgodnie z powyższymi zasadami.

Perspektywa na kolejne lata

Statystyki pokazują, że obecnie w kraju istnieje około 103 000 dachowych systemów fotowoltaicznych o łącznej mocy zainstalowanej ponad 9500 MW. Zgodnie ze zrewidowanym VIII Planem Rozwoju Energetyki, do 2030 roku 50% budynków biurowych i domów mieszkalnych będzie korzystać z samodzielnie generowanej i zużywanej energii słonecznej na dachach.

To złagodzenie wskaźnika zakupu i sprzedaży nastąpiło w wyniku starań rządu o promowanie rozwoju tego źródła energii w celu uzupełnienia lokalnej podaży, zmniejszenia presji na inwestycje w sieć i zaspokojenia rosnącego zapotrzebowania na energię elektryczną.

Co to oznacza dla właścicieli domów?

Nowe przepisy tworzą stabilny rynek energii słonecznej na dachach, zachęcając osoby prywatne i firmy do śmiałych inwestycji w fotowoltaikę. Dla właściciela domu oznacza to kilka konkretnych korzyści:

Szybszy zwrot z inwestycji — możliwość sprzedaży 50% nadwyżki zamiast 20% znacznie poprawia rentowność systemu. Energia, która dotychczas byłaby tracona, teraz generuje dochód.

Przejrzystość cen — ustalenie ceny na podstawie średniej ceny rynkowej z roku poprzedniego daje pewność i umożliwia planowanie finansowe. Właściciel wie, ile może zarobić na sprzedaży energii.

Uproszczona procedura — zwolnienie gospodarstw domowych z obowiązku uzyskania koncesji zmniejsza biurokrację i koszty administracyjne.

Długoterminowa stabilność — plan rządowy zakładający, że 50% budynków będzie korzystać z własnej energii słonecznej do 2030 roku, wskazuje na trwałe wsparcie dla tego sektora.

Nowe przepisy stanowią znaczący krok w kierunku demokratyzacji energii odnawialnej — każdy właściciel domu z dachem może teraz nie tylko oszczędzać na rachunkach za prąd, ale również zarabiać na sprzedaży nadwyżki energii. To zmienia ekonomikę inwestycji w fotowoltaikę z długoterminowej oszczędności na bardziej rentowny projekt biznesowy.