Dofinansowania i Dotacje

Termomodernizacja wsi: 100% dotacja na pompy ciepła i fotowoltaikę

Program termomodernizacji budynków wielorodzinnych na wsiach oferuje pełne finansowanie prac.

Autor: Renata Szulc, 16 sierpnia 2026
Sunny view of an apartment building surrounded by greenery in Garešnica, Croatia.
Fot. Vladimir Srajber / Pexels · Pexels License

Program termomodernizacji budynków wielorodzinnych na polskich wsiach to kompleksowe wsparcie finansowe mające na celu podniesienie efektywności energetycznej domów mieszkalnych. Inicjatywa, uruchomiona w województwie zachodniopomorskim, oferuje pełne pokrycie kosztów prac z budżetu publicznego — bez wkładu finansowego ze strony wspólnot mieszkaniowych.

Jak wygląda zakres prac termomodernizacyjnych?

Termomodernizacja to nie tylko wymiana okien czy docieplenie ścian. Program obejmuje kompleksową modernizację, która zmienia sposób, w jaki budynek funkcjonuje energetycznie. Przede wszystkim wymieniane są systemy grzewcze — tradycyjne kotły węglowe lub gazowe zastępują pompy ciepła, które pracują znacznie wydajniej i nie emitują spalin. Jednocześnie na dachach instalowane są panele fotowoltaiki, które pozwalają na produkcję własnej energii elektrycznej.

Prace obejmują również izolację termiczną budynku: docieplenie ścian zewnętrznych zmniejsza straty ciepła w zimie, a chroni przed przegrzaniem latem. Wymieniane są okna i drzwi na modele o wyższych parametrach izolacyjności, co dodatkowo poprawia komfort użytkowania pomieszczeń. Ten kompleksowy podход sprawia, że budynek staje się znacznie bardziej niezależny energetycznie.

Skala programu w województwie zachodniopomorskim

Województwo zachodniopomorskie pełni rolę regionu pilotażowego dla tego programu. Plany zakładają termomodernizację około 1000 budynków wielorodzinnych, które zamieszkuje blisko 12 000 mieszkańców. To znaczna część zasobu mieszkaniowego na wsiach tego regionu.

Realizacja programu odbywała się etapowo. Pierwszy budynek, który przeszedł pełną transformację, znajduje się w Rymaniu na ulicy Osiedlowej — stał się on wzorem dla kolejnych inwestycji. Następnie prace prowadzone są w miejscowościach takich jak Pobłocie Małe, Wójcin, Kruków i Czarnocin. Jednocześnie przygotowywane są audyty energetyczne dla kolejnych prawie 500 budynków, które mogą być włączone do programu w kolejnych etapach.

AspektLiczba/Zakres
Budynków do termomodernizacji (woj. zachodniopomorskie)~1000
Lokali mieszkalnych objętych programem~12 000
Gmin realizujących program5 (Rymań, Gościno, Warnice, Karlino, Stepnica)
Budynków w aktualnej realizacji4
Audytów energetycznych w przygotowaniu~500
Gmin, które podpisały listy intencyjneponad 80

Potencjalne oszczędności dla mieszkańców

Kluczowym pytaniem dla każdego mieszkańca jest: ile mogę zaoszczędzić? Audyty energetyczne przeprowadzane dla poszczególnych budynków pokazują, że koszty ogrzewania mogą zmaleć nawet o 90 procent. Oczywiście rzeczywista wysokość oszczędności zależy od stanu wyjściowego budynku — im bardziej zaniedbany był stan izolacji i systemu grzewczego, tym większy potencjał redukcji wydatków.

Dla budynku, który wcześniej wymagał znacznych nakładów na ogrzewanie węglem lub gazem, przejście na pompę ciepła zasilaną częściowo energią z paneli fotowoltaiki oznacza drastyczne zmniejszenie rachunków. To szczególnie ważne na wsiach, gdzie ceny energii tradycyjnych mogą być wyższe niż w miastach, a dostęp do sieci gazowej ograniczony.

Źródła finansowania i zasięg geograficzny

Program finansowany jest z kilku źródeł: Funduszy Europejskich, Społecznego Funduszu Klimatycznego, Funduszu Modernizacyjnego oraz środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW). Na poziomie krajowym zarezerwowano 500 milionów złotych z Funduszu Modernizacyjnego na termomodernizację, inwestycje w odnawialne źródła energii oraz wymianę źródeł ciepła.

Województwo zachodniopomorskie było pierwszym regionem, który uruchomił pilotaż programu. Niedawno do inicjatywy dołączyła również Wielkopolska, co sugeruje, że model będzie rozszerzany na kolejne regiony. Listy intencyjne podpisano już z ponad 80 gminami, co wskazuje na zainteresowanie programem w całej Polsce.

Co to oznacza dla mieszkańców wsi

Dla mieszkańców budynków wielorodzinnych na wsiach program stanowi szansę na radykalną zmianę warunków życia i znaczną redukcję wydatków. Nie wymaga to żadnego wkładu finansowego ze strony wspólnoty — wszystkie prace finansuje się z budżetu publicznego. Mieszkańcy zyskują nowoczesny, energooszczędny budynek z lepszą izolacją termiczną, co oznacza wyższą temperaturę w pomieszczeniach zimą i niższe rachunki za energię.

Ważne jest, aby gminy zainteresowane programem przygotowały się do jego wdrażania — wymaga to przeprowadzenia audytu energetycznego, opracowania dokumentacji technicznej i zawarcia umów z wykonawcami. Mieszkańcy powinni monitorować działania swoich władz lokalnych i pytać o możliwość włączenia swoich budynków do programu termomodernizacji.

Najczęstsze pytania

Czy termomodernizacja budynków wiejskich jest darmowa?

Tak, program oferuje 100% dotację dla wspólnot mieszkaniowych. Prace finansuje się ze środków Europejskiego Funduszu Modernizacyjnego i funduszy unijnych, bez udziału mieszkańców.

O ile mogą spaść rachunki za ciepło po termomodernizacji?

Według szacunków na podstawie audytów energetycznych, koszty ogrzewania mogą zmniejszyć się nawet o 90%, w zależności od stanu budynku i zakresu prac.

Jakie prace obejmuje program termomodernizacji?

Zakres obejmuje wymianę systemu grzewczego na pompy ciepła, instalację paneli fotowoltaiki, docieplenie ścian, a także wymianę okien i drzwi na bardziej izolacyjne.

Które gminy mogą już skorzystać z programu?

Program pilotażowy uruchomiono w województwie zachodniopomorskim (gminy: Rymań, Gościno, Warnice, Karlino, Stepnica), a niedawno dołączyła do niego również Wielkopolska.

Ile budynków będzie objętych programem w zachodniopomorskim?

W województwie zachodniopomorskim program dotyczy około 1000 budynków wielorodzinnych, co odpowiada około 12 000 lokali mieszkalnych.

Na podstawie: Gov.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.