Nowe przepisy dla fotowoltaiki we wrześniu: co się zmieni
Od 20 września obowiązują nowe wymogi bezpieczeństwa dla instalacji PV w Polsce.
Od 20 września 2024 roku polska branża fotowoltaiki wkracza w nowy rozdział regulacji — wchodzą w życie przepisy, które po raz pierwszy w kompleksowy sposób określają wymogi bezpieczeństwa dla instalacji paneli słonecznych. To moment przełomowy dla ponad 1,6 miliona prosumentów, którzy już zainstalowali panele o łącznej mocy przekraczającej 27 GW, a także dla tych, którzy planują taką inwestycję.
Co nowe przepisy regulują?
Nowe wymogi dotyczą czterech kluczowych aspektów każdej instalacji: lokalizacji, montażu, wentylacji oraz zabezpieczeń przeciwpożarowych. Przepisy mają zastosowanie do trzech kategorii instalacji: tych montowanych na dachach budynków, na ścianach oraz mikroinstalacji balkonowych, które zyskały w ostatnich latach ogromną popularność wśród mieszkańców bloków.
Podział na grupy mocy okazuje się kluczowy dla praktycznego stosowania nowych regulacji. Dla instalacji przekraczających 6,5 kW decyzję o zgodności z wymogami bezpieczeństwa będzie podejmować rzeczoznawca ppoż. — specjalista zajmujący się ochroną przeciwpożarową. To oznacza, że właściciele większych instalacji będą musieli przejść dodatkową procedurę weryfikacyjną przed uruchomieniem systemu.
Gdzie pojawiają się niejasności w przepisach?
Mimo że przepisy przeszły przez komisję prawniczą bez dalszych zmian merytorycznych, dokument zawiera szereg nieścisłości, które mogą utrudnić ich praktyczne wdrożenie. Pierwsza z nich dotyczy samej definicji — przepisy nie wyjaśniają precyzyjnie, co należy rozumieć przez „urządzenie fotowoltaiczne”, a jednocześnie używają zamiennie pojęcia „urządzenie” i „instalacja fotowoltaiczna”, co może prowadzić do różnych interpretacji.
Druga grupa wątpliwości związana jest z montażem na istniejących budynkach. Jak wskazuje mec. Aleksandra Lindner, „rozporządzenie nie rozstrzyga sytuacji, w której nowa instalacja jest montowana na istniejącym budynku”. To praktyczny problem, bo większość prosumentów montuje panele właśnie na już istniejących konstrukcjach, a nie na nowych budynkach.
Trzecia niejasnością jest brak określenia, kto powinien oceniać zgodność instalacji poniżej 6,5 kW z wymogami bezpieczeństwa. W przypadku instalacji większych rola rzeczoznawcy ppoż. jest jasna, ale dla mniejszych systemów — w tym popularne instalacje balkonowe — przepisy nie wskazują odpowiedzialnego podmiotu.
Czwarta kwestia dotyczy wysokości montażu. Przepisy zawierają niespójności dotyczące instalacji montowanych powyżej 25 metrów, co może być istotne dla budynków wielopiętrowych.
Praktyczne konsekwencje dla prosumentów
| Moc instalacji | Wymóg oceny bezpieczeństwa | Podmiot odpowiedzialny | Obowiązkowe procedury |
|---|---|---|---|
| Poniżej 6,5 kW | Niejasne | Nieokreślony | Wymogi ogólne |
| Powyżej 6,5 kW | Tak | Rzeczoznawca ppoż. | Decyzja przed uruchomieniem |
| Mikroinstalacje balkonowe | Częściowo | Niejasne | Wymogi ogólne |
Co to oznacza dla Ciebie jako prosumenta? Jeśli planujesz zainstalować fotowoltaikę o mocy przekraczającej 6,5 kW, musisz już teraz przygotować się na dodatkowy krok — uzyskanie pozytywnej opinii rzeczoznawcy ppoż. To wydłuży proces przygotowania inwestycji, ale jednocześnie powinno zwiększyć bezpieczeństwo instalacji. Jeśli rozważasz mniejszą instalację lub mikroinstalację balkonową, przepisy wprowadzają wymogi, ale procedury ich weryfikacji pozostają niejasne — warto skonsultować się z instalatorem, jak będzie to wyglądać w praktyce w Twoim przypadku.
Bezpieczeństwo pożarowe — wciąż białe plamy
Ciekawym aspektem jest sposób, w jaki straż pożarna podchodzi do zdarzeń związanych z fotowoltaiką. Obecnie straż pożarna nie rejestruje fotowoltaiki jako źródła ognia w pożarach, w których uczestniczy. To oznacza, że brakuje nam pełnego obrazu rzeczywistych zagrożeń pożarowych związanych z instalacjami PV w Polsce. Nowe przepisy mają temu zapobiegać poprzez wzmocnienie wymogów bezpieczeństwa, ale bez danych historycznych trudno ocenić, jak duże było to zagrożenie.
Co dalej?
Przepisy wchodzą w życie, ale ich praktyczne stosowanie będzie wymagać wyjaśnień. Branża fotowoltaiki czeka na interpretacje przepisów i rozstrzygnięcia wątpliwości, szczególnie w kwestii instalacji poniżej 6,5 kW oraz montażu na istniejących budynkach. W najbliższych miesiącach będzie istotne monitorowanie, jak poszczególne organy (rzeczoznawcy ppoż., inspektoraty budowlane, samorządy) będą wdrażać te regulacje w praktyce.
Najczęstsze pytania
Kiedy wchodzą w życie nowe przepisy dla fotowoltaiki?
Nowe wymogi bezpieczeństwa dla instalacji fotowoltaicznych wchodzą w życie 20 września. Dotyczą one lokalizacji, montażu, wentylacji i zabezpieczeń przeciwpożarowych dla wszystkich typów instalacji.
Czy nowe przepisy dotyczą instalacji balkonowych?
Tak, przepisy obejmują również mikroinstalacje balkonowe obok instalacji na dachach i ścianach. Jednak dla instalacji poniżej 6,5 kW brakuje jasno określonego podmiotu, który miałby oceniać ich zgodność z wymogami.
Kto podejmuje decyzję o zainstalowaniu fotowoltaiki powyżej 6,5 kW?
Dla instalacji przekraczających moc 6,5 kW decyzję o spełnieniu wymogów bezpieczeństwa podejmie rzeczoznawca ppoż., czyli specjalista zajmujący się ochroną przeciwpożarową.
Ile prosumentów w Polsce ma już fotowoltaikę?
W Polsce jest ponad 1,6 miliona prosumentów, którzy zainstalowali panele słoneczne o łącznej mocy przekraczającej 27 GW.
Jakie są główne niejasności w nowych przepisach?
Przepisy nie definiują precyzyjnie pojęcia „urządzenia fotowoltaicznego", używają zamiennie terminy „urządzenie" i „instalacja", a także nie rozstrzygają sytuacji montażu na istniejących budynkach czy instalacji na dużych wysokościach.
Na podstawie: Portal Samorządowy. Tekst opracowany redakcyjnie.